\nSklepy kusz\u0105 nas coraz wi\u0119kszymi promocjami i masowymi wyprzeda\u017cami. Takie okoliczno\u015bci mog\u0105 powodowa\u0107 utrat\u0119 kontroli nad w\u0142asnym zachowaniem.
\n<\/p>\n
\nSklepy kusz\u0105 nas coraz wi\u0119kszymi promocjami i masowymi wyprzeda\u017cami. Takie okoliczno\u015bci mog\u0105 powodowa\u0107 utrat\u0119 kontroli nad w\u0142asnym zachowaniem. Uczucie zadowolenia jakie nam towarzyszy po udanym zakupie mo\u017ce by\u0107 uzale\u017cniaj\u0105ce.<\/b>\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nAutor: Jacek S\u0119dkiewicz, <\/b>\n<\/p>\n
\nPsycholog, specjalista terapii uzale\u017cnie\u0144<\/b>\n<\/p>\n
\n \n<\/p>\n
\nZakupoholizm to ch\u0119\u0107 i potrzeba dokonywania zakup\u00f3w, podczas kt\u00f3rej dochodzi do realizowania niezaplanowanych i w rezultacie niepotrzebnych zakup\u00f3w produkt\u00f3w, d\u00f3br czy us\u0142ug. Najcz\u0119\u015bciej zakupom towarzysz\u0105 stany zadowolenia, euforii, poczucia spe\u0142nienia. Po pewnym czasie kupuj\u0105cy odczuwa jednak smutek, wyrzuty sumienia, z\u0142o\u015b\u0107, rozczarowanie i rozgoryczenie. Jest to uzale\u017cnienie podobne do innych zachowa\u0144 kompulsywnych (np. hazard, seks, Internet, itd.).\n<\/p>\n
\nCzy to ju\u017c uzale\u017cnienie? <\/b>\n<\/p>\n \nNie ka\u017cdy kupuj\u0105cy staje si\u0119 uzale\u017cnionym od zakup\u00f3w. Zazwyczaj konsumenci tworz\u0105 list\u0119 zakup\u00f3w. Ze swymi partnerami, bliskimi omawiaj\u0105 potrzeby zakupowe. Na zakupy przeznaczaj\u0105 okre\u015blony bud\u017cet staraj\u0105c si\u0119 nie podejmowa\u0107 pochopnych decyzji zakupowych.\n<\/p>\n \nZ uzale\u017cnieniem mamy do czynienia, kiedy nieplanowane zakupy staj\u0105 si\u0119 nieuniknion\u0105 konieczno\u015bci\u0105, jedynym sposobem radzenia sobie z problemami i jednocze\u015bnie nie mo\u017cna przesta\u0107 tego robi\u0107.\n<\/p>\n \n[[OPENX]]\n<\/p>\n \nWsp\u00f3\u0142czesne sklepy kusz\u0105 coraz cz\u0119\u015bciej promocjami, masowymi wyprzeda\u017cami, krzykliwymi reklamami czy tzw. ?gratisowymi" dodatkami do towar\u00f3w. Stanowi to silny magnes zw\u0142aszcza w okresach \u015bwi\u0105tecznych. Poza tym czynno\u015b\u0107 kupowania jest coraz cz\u0119\u015bciej oddzielona od realnych pieni\u0119dzy barier\u0105 plastykowej karty p\u0142atniczej czy kredytu. Wydawanie pieni\u0119dzy za pomoc\u0105 karty oznacza jedynie konieczno\u015b\u0107 wprowadzenia PIN-u czy z\u0142o\u017cenia podpisu. Kupuj\u0105cy nie widzi swych pieni\u0119dzy, ich nomina\u0142u, a transfer \u015brodk\u00f3w dokonuje si\u0119 poza nim. Schemat zachowa\u0144 wygl\u0105da jak poni\u017cej: mam potrzeb\u0119 – nabywam towar – realizuj\u0119 sw\u0105 potrzeb\u0119. P\u0142atno\u015b\u0107 jako element trudny i obci\u0105\u017caj\u0105cy zostaje jak najbardziej odraczana b\u0105d\u017a jako raty kredytu b\u0105d\u017a jako p\u00f3\u017aniejsze obci\u0105\u017cenie karty kredytowej. Ja dzi\u015b ciesz\u0119 si\u0119 zakupem. O sp\u0142at\u0119 si\u0119 nie martwi\u0119. To powszechny model obowi\u0105zuj\u0105cy w naszych czasach.\n<\/p>\n \nTaki model wykonywania zakup\u00f3w zdecydowanie sprzyja rozwojowi zakupoholizmu.\n<\/p>\n \nObjawy uzale\u017cnienia<\/b>\n<\/p>\n \nCykl post\u0119powania zakupoholika jest do\u015b\u0107 charakterystyczny. Gdy zauwa\u017ca u siebie obni\u017cenie nastroju, sposobem na jego poprawienie jest p\u00f3j\u015bcie na zakupy. Czasem potrzeba zakup\u00f3w jest tak silna, \u017ce nie mo\u017cna jej odroczy\u0107. Zakupoholik po realizacji zakup\u00f3w i zap\u0142aceniu odczuwa nag\u0142\u0105 zmian\u0119 samopoczucia na lepsze. Po powrocie do domu, przymierzeniu i obejrzeniu si\u0119 przed lustrem pojawia si\u0119 jednak smutek, wyrzuty sumienia. Po zastanowieniu przychodzi stan za\u0142amania z powodu kolejnego bezu\u017cytecznego zakupu (?co ja z tym zrobi\u0119?", ?po co mi ten produkt?"). To b\u0142\u0119dne ko\u0142o powtarza si\u0119 wielokrotnie.\n<\/p>\n \nU os\u00f3b z zasobnym portfelem zakupoholizm w pocz\u0105tkowym okresie nie wywo\u0142uje dostrzegalnych strat i konsekwencji. Jednak jak ka\u017cde uzale\u017cnienie ma tendencje do rozwijania si\u0119. Zupe\u0142nie inaczej wygl\u0105da sytuacja u os\u00f3b mniej zamo\u017cnych. One szybciej do\u015bwiadczaj\u0105 skutk\u00f3w uzale\u017cnienia od zakup\u00f3w: trudno\u015bci z p\u0142ynno\u015bci\u0105 finansow\u0105, debet\u00f3w, utraty zdolno\u015bci kredytowej. Pojawiaj\u0105 si\u0119 kryzysy w relacjach, w zwi\u0105zkach, stany rezygnacyjne i depresyjne.\n<\/p>\n \nKto staje si\u0119 zakupoholikiem? <\/b>\n<\/p>\n \nBadania pokazuj\u0105, \u017ce oko\u0142o 5-6 proc. doros\u0142ej populacji w USA ma trudno\u015bci w poradzeniu sobie z takim rodzajem zachowania kompulsywnego. Warto podkre\u015bli\u0107, \u017ce zakupoholizm jest domen\u0105 kobiet – jak g\u0142osi popularny stereotyp. M\u0119\u017cczy\u017ani niemal w r\u00f3wnym stopniu s\u0105 podatni na to uzale\u017cnienie. Obie p\u0142cie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 raczej rodzajem nabywanych produkt\u00f3w. Kobiety najcz\u0119\u015bciej kupuj\u0105 ubrania, buty, bi\u017cuteri\u0119 i perfumy – czyli produkty \u0142\u0105cz\u0105ce si\u0119 z wizerunkiem. M\u0119\u017cczy\u017ani – nabywaj\u0105 telefony, komputery lub sprz\u0119t sportowy – gad\u017cety zwi\u0105zane ze stylem \u017cycia\n<\/p>\n \nW ostatnich czasach zauwa\u017ca si\u0119 tak\u017ce, \u017ce coraz wi\u0119cej m\u0142odzie\u017cy popada w ten rodzaj zachowa\u0144 kompulsywnych. Wielu naukowc\u00f3w t\u0142umaczy nasilenie takich zachowa\u0144 ludzi m\u0142odych strategiami firm reklamowych, kt\u00f3re w swych kampaniach coraz cz\u0119\u015bciej odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do stanu zmiany nastroju po zakupie. Przekazy m\u00f3wi\u0105ce, \u017ce ?poczujesz swobod\u0119, wolno\u015b\u0107, zadowolenie, rado\u015b\u0107" po dokonaniu zakupu to bezpo\u015brednie wprowadzenie konsument\u00f3w w b\u0142\u0119dne ko\u0142o zakupoholizmu.\n<\/p>\n \nJak z tego wyj\u015b\u0107? <\/b>\n<\/p>\n \nPierwszym krokiem ku wyj\u015bciu z zakupoholizmu jest u\u015bwiadomienie sobie problemu. Zazwyczaj konieczna jest te\u017c pomoc specjalisty terapii uzale\u017cnie\u0144 b\u0105d\u017a psychologa. Najskuteczniejszym podej\u015bciem jest terapia poznawczo-behawioralna zar\u00f3wno indywidualna jak i grupowa.\n<\/p>\n \nMo\u017cna te\u017c uczestniczy\u0107 w grupach samopomocowych (anonimowych zakupoholik\u00f3w).\n<\/p>\n \n \n<\/p>\n \nJacek S\u0119dkiewicz\n<\/p>\n Psycholog, specjalista terapii uzale\u017cnie\u0144<\/b><\/p>\n Sklepy kusz\u0105 nas coraz wi\u0119kszymi promocjami i masowymi wyprzeda\u017cami. Takie okoliczno\u015bci mog\u0105 powodowa\u0107 utrat\u0119 kontroli nad w\u0142asnym zachowaniem.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-332","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/332","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=332"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/332\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=332"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=332"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=332"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}