{"id":326,"date":"2008-09-22T16:05:54","date_gmt":"2008-09-22T14:05:54","guid":{"rendered":"https:\/\/arturszpilka.pl\/?p=326"},"modified":"2008-10-02T13:31:52","modified_gmt":"2008-10-02T11:31:52","slug":"1424-terapia-nlp","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arturszpilka.pl\/?p=326","title":{"rendered":"Terapia NLP"},"content":{"rendered":"<p align=\"justify\">\n<b>Metoda ta chce dzi\u015b pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 dawniej mia\u0142 spe\u0142nia\u0107 przyjaciel czy rodzina. Chce pom\u00f3c zmienia\u0107 nasze \u017cycie, a zw\u0142aszcza radzi\u0107 sobie z tym, co jest dla nas przeszkod\u0105. Potrafi du\u017co \u0142atwiej wskaza\u0107 elementy, kt\u00f3rych zmiana przyniesie najlepsze efekty.<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nZ NLP korzystaj\u0105 ostatnimi czasy wszyscy. Nie tylko osoby zmagaj\u0105ce si\u0119 z problemami natury psychologicznej, tak\u017ce ka\u017cdy, kto my\u015bli o samorozwoju. Tak wi\u0119c nie powinno nas dziwi\u0107, \u017ce ludzie sukcesu, menad\u017cerowie, kierownicy, pracownicy wielkich korporacji czy urz\u0119d\u00f3w prze\u017cywaj\u0105cy okres wypalenia, chc\u0105cy zmieni\u0107 co\u015b w swoim \u017cyciu lub nauczy\u0107 si\u0119 czego\u015b nowego, (na przyk\u0142ad przemawiania do wielkiego audytoriom), lecz r\u00f3wnie\u017c nie\u015bmiali nastolatkowie prze\u017cywaj\u0105cy trudny okres i ich rodzice oraz kobiety i m\u0119\u017cczy\u017ani nieszcz\u0119\u015bliwie zakochani pojawiaj\u0105 si\u0119 ka\u017cdego dnia w gabinetach trener\u00f3w NLP, by szuka\u0107 pomocy w rozwi\u0105zaniu swych bie\u017c\u0105cych problem\u00f3w. NLP pe\u0142ni\u0107 chce dzi\u015b funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 dawniej mia\u0142 spe\u0142nia\u0107 przyjaciel czy rodzina: chce pom\u00f3c zmienia\u0107 nasze \u017cycie, a zw\u0142aszcza radzi\u0107 sobie z tym, co jest dla nas przeszkod\u0105. Zamierzenia s\u0105 bardzo ambitne: chodzi o poradzenie sobie z fobiami, stresem, bezsenno\u015bci\u0105, j\u0105kaniem si\u0119, a nawet alergi\u0105. Chodzi te\u017c o nauczenie si\u0119 wielu nowych umiej\u0119tno\u015bci o rozszerzeniu swoich umiej\u0119tno\u015bci.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nCzy nie brzmi to zbyt dobrze? Zdania s\u0105 podzielone. Niemniej popularno\u015b\u0107 NLP mo\u017ce sugerowa\u0107, \u017ce ?co\u015b w tym jest&quot;. Wiele os\u00f3b twierdzi, \u017ce ta metoda im pomog\u0142a. Poza tym by\u0142a kr\u00f3tka. Czym jednak jest w istocie NLP?\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>\u017bycie mo\u017cna zmieni\u0107<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Programowanie Neurolingwistyczne (NLP)<\/b> powsta\u0142o w latach 70-tych XX wieku. Za tw\u00f3rc\u00f3w tej szko\u0142y zmiany osobistej uwa\u017ca si\u0119 <b>Richarda Bandlera<\/b> i <b>Johna Grindera.<\/b> U podstaw ich my\u015blenia, z kt\u00f3rego powsta\u0142o NLP, tkwi za\u0142o\u017cenie, \u017ce ka\u017cde zachowanie posiada pewn\u0105, okre\u015blon\u0105 struktur\u0119. Struktura ta obejmuje zar\u00f3wno zewn\u0119trzne, mo\u017cliwe do zaobserwowania zachowanie, jak i wszystkie subiektywne do\u015bwiadczenia danej osoby: wyobra\u017cenia, przekonania, itp. Je\u015bli uda nam si\u0119 j\u0105 pozna\u0107 (<i>modelowa\u0107<\/i>), mo\u017cemy roz\u0142o\u017cy\u0107 j\u0105 na kolejne kroki i nauczy\u0107 jej inn\u0105 osob\u0119 (oczywi\u015bcie z pewnymi ograniczeniami). Co wi\u0119cej &#8211; mo\u017cna na t\u0119 struktur\u0119 wp\u0142ywa\u0107 i modyfikowa\u0107 na dowolnym z etap\u00f3w, umo\u017cliwiaj\u0105c osi\u0105gni\u0119cie innych wynik\u00f3w. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c zmieni\u0107 tre\u015b\u0107, kt\u00f3rej dotyczy obserwowane zachowanie, przenosz\u0105c struktur\u0119 z jednej umiej\u0119tno\u015bci na inn\u0105.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nW oparciu o to za\u0142o\u017cenie, <b>Bandler i Grinder,<\/b> a p\u00f3\u017aniej r\u00f3wnie\u017c ich uczniowie, zacz\u0119li modelowa\u0107 osoby, kt\u00f3re wykaza\u0142y si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 skuteczno\u015bci\u0105 w swojej pracy. Wybrano do tego wybitnych terapeut\u00f3w, <b>Fritza Perlsa<\/b> (<i>tw\u00f3rca terapii Gestalt<\/i>), doktora <b>Miltona Ericksona<\/b> (<i>hipnoterapeuta, na podstawie jego pracy powsta\u0142a psychoterapia Ericksonowska<\/i>) oraz <b>Virgini\u0119 Satir<\/b> (<i>tw\u00f3rczyni terapii rodzinnej<\/i>). Od tego czasu modelowano (czyli poznawano struktur\u0119) oraz wykorzystywano zmodelowane umiej\u0119tno\u015bci do poprawiania wynik\u00f3w innych os\u00f3b w praktycznie ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia. By\u0142o to mo\u017cliwe dzi\u0119ki skupieniu na poznaniu praktycznej struktury okre\u015blonych umiej\u0119tno\u015bci, zamiast na budowie teoretycznego modelu wiedzy.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Jak robi\u0105 to terapeuci<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nProces modelowania wykorzystywany jest przez praktyk\u00f3w NLP zar\u00f3wno w pracy z klientem w czasie coachingu, jak r\u00f3wnie\u017c pracy z pacjentem podczas terapii (w tym wypadku wykorzystuje si\u0119 NLPt, psychoterapi\u0119 opart\u0105 o NLP). Praktyk NLP wykorzystuje modelowanie do poznania struktury, przy u\u017cyciu kt\u00f3rej klient ?tworzy&quot; sw\u00f3j problem. Jego celem jest pom\u00f3c w zmianie tej struktury. Dlatego dobry coach lub terapeuta powinien potrafi\u0107 s\u0142ucha\u0107 i zadawa\u0107 odpowiednie pytania, a tak\u017ce obserwowa\u0107 klienta i dostrzega\u0107 niewerbalne sygna\u0142y wskazuj\u0105ce na procesy zachodz\u0105ce w jego g\u0142owie (np. przy\u015bpieszony oddech lub zmiana akcentowania w wypowiedzi). Nie bez przyczyny Richard Bandler stwierdzi\u0142: ?NLP to 98 proc. obserwacji i 2 proc. dzia\u0142ania&quot;.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nW NLP chodzi wi\u0119c o to, by nauczy\u0107 si\u0119 sposobu, w jaki klient tworzy sw\u00f3j problem. Dzi\u0119ki temu, jak twierdz\u0105 zwolennicy NLP, praktyk u\u017cywaj\u0105cy NLP potrafi du\u017co \u0142atwiej wskaza\u0107 na obszar, kt\u00f3rego zmiana przyniesie najlepszy efekt, a tak\u017ce przedstawi\u0107 dok\u0142adny spos\u00f3b przeprowadzenia tej zmiany.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nJak by\u0142o powiedziane, praktycy NLP nie zajmuj\u0105 si\u0119 jednak jedynie analiz\u0105. Metoda ta zawiera r\u00f3wnie\u017c ca\u0142y zestaw narz\u0119dzi zmiany, kt\u00f3re stosuje si\u0119 w kontakcie z klientem. Narz\u0119dzia te maj\u0105 usprawnia\u0107 ca\u0142y proces zmiany. S\u0105 one oparte na popularnych sposobach odbierania i interpretowania \u015bwiata przez ludzi.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nPrzyk\u0142adem takiego narz\u0119dzia jest tzw. Metamodel. Pozwala on dostrzega\u0107 r\u00f3\u017cne uproszczenia i uog\u00f3lnienia, kt\u00f3re wszyscy stosujemy w naszym rozumowaniu i postrzeganiu \u015bwiata. Uproszczenia te s\u0105 zwykle bardzo przydatne, dzi\u0119ki nim wiemy na przyk\u0142ad, \u017ce je\u015bli raz si\u0119 oparzyli\u015bmy dotykaj\u0105c ognia, to prawdopodobnie zdarzy si\u0119 tak zawsze. Niekiedy potrafi\u0105 one jednak prowadzi\u0107 do szkodliwych i ograniczaj\u0105cych przekona\u0144 wobec siebie i innych, np. ?Nic mi si\u0119 nie udaje,&quot; czy ?Ka\u017cdy bogaty to z\u0142odziej&quot;. Metamodel umo\u017cliwia \u0142atwiejsze dostrze\u017cenie takich szkodliwych uog\u00f3lnie\u0144 i znacz\u0105co u\u0142atwia ich zmian\u0119. Znaj\u0105c struktur\u0119 powstawania takich uproszcze\u0144, du\u017co \u0142atwo doprowadzi\u0107 rozm\u00f3wc\u0119 do zdrowszych przekona\u0144 odno\u015bnie rzeczywisto\u015bci i bardziej realnego spogl\u0105dania na \u015bwiat. Na przyk\u0142ad ?Nic mi si\u0119 nie udaje&quot; zostaje doprecyzowane do ?sp\u00f3\u017ani\u0142em si\u0119 dwie godziny z projektem w pracy&quot;. Z kolei du\u017co \u0142atwiej zaplanowa\u0107, jak w przysz\u0142o\u015bci zaradzi\u0107 op\u00f3\u017anieniu w oddaniu projektu, ni\u017c znale\u017a\u0107 praktyczne rozwi\u0105zanie problemu ?Nic mi si\u0119 nie udaje&quot;.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nNarz\u0119dzia powinny by\u0107 jednak zindywidualizowane do sytuacji klienta. Inaczej staj\u0105 si\u0119 nic nie wnosz\u0105cymi schematami, ca\u0142kowicie obcymi osobie, kt\u00f3rej chcemy pom\u00f3c.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Wa\u017cne zasady stosowane w NLP<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Warto przytoczy\u0107 kilka przydatnych perspektywy, z kt\u00f3rych korzystaj\u0105 praktycy NLP przy pracy z klientami oraz spos\u00f3b w jaki dzi\u0119ki tym perspektywom radz\u0105 sobie z ich problemami. Ot\u00f3\u017c zak\u0142adaj\u0105 oni m.in., \u017ce:<\/b> <b><\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<ul>\n<li><b>Za ka\u017cdym zachowaniem danej osoby stoi pozytywna intencja.<\/b> Nie znaczy to, \u017ce ka\u017cde zachowanie jest dobre albo skuteczne &#8211; ale ka\u017cde z nich ma na celu co\u015b dobrego. Ludzie dokonuj\u0105 najlepszych mo\u017cliwych wybor\u00f3w spo\u015br\u00f3d mo\u017cliwo\u015bci, jakie postrzegaj\u0105. Gdy dostrze\u017ce si\u0119 ow\u0105 intencj\u0119, mo\u017cna pokaza\u0107 osobie lepsze sposoby na jej spe\u0142nienie oraz wi\u0119kszy zakres mo\u017cliwo\u015bci jej dzia\u0142ania. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ka\u017cdy posiada w\u0142asn\u0105 map\u0119, cho\u0107 nie opisuje ona terytorium.<\/b>Ka\u017cda osoba ma swoje w\u0142asne spojrzenie na rzeczywisto\u015b\u0107. Mapa nie tyle jest prawdziwa, co jest po prostu jednym z wielu innych spojrze\u0144 (map) na rzeczywisto\u015b\u0107. Mapy nie s\u0105 wi\u0119c obiektywnie lepsze, ani gorsze od innych, cho\u0107 oczywi\u015bcie mog\u0105 by\u0107 bardziej lub mniej szczeg\u00f3\u0142owe lub obejmowa\u0107 mniejszy lub wi\u0119kszy obszar. Ostatecznie, jednak, map\u0119 ocenia si\u0119 przede wszystkim po tym, czy pozwala doj\u015b\u0107 do celu, do kt\u00f3rego w\u0142a\u015bciciel mapy chce doj\u015b\u0107. Dlatego jednym z zada\u0144 praktyk\u00f3w NLP jest wzbogacanie map klient\u00f3w w taki spos\u00f3b, by lepiej prowadzi\u0142y ich do wybranych przez nich cel\u00f3w. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ka\u017cde zachowanie jest komunikacj\u0105, a sensem komunikatu jest uzyskana reakcja.<\/b> Zak\u0142ada si\u0119, \u017ce faktycznym znaczeniem ka\u017cdego przekazu jest reakcja, kt\u00f3r\u0105 wywo\u0142uje przekaz, a nie pragnienia i oczekiwania komunikatora. Dlatego je\u015bli przekaz nie jest, z punktu widzenia komunikatora, odbierany odpowiednio, w taki spos\u00f3b, w jaki on by sobie \u017cyczy\u0142, nale\u017cy zmieni\u0107 przekaz na skuteczniejszy. Je\u015bli przekaz nie zosta\u0142 przyj\u0119ty tak, jak oczekiwa\u0142 tego komunikator, nie jest to win\u0105 odbiorcy, a jedynie niedostosowania przekazu do zak\u0142adanego celu. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Gdy to, co robisz, nie dzia\u0142a, zr\u00f3b co\u015b innego.<\/b> Up\u00f3r i wytrwa\u0142e d\u0105\u017cenie do celu jest wa\u017cne, jednocze\u015bnie, je\u015bli co\u015b nie zadzia\u0142a\u0142o kilka razy, to identyczne podej\u015bcie do problemu po raz kolejny r\u00f3wnie\u017c prawdopodobnie nie przyniesie rezultatu. Potrzebna jest pewna zmiana zachowania. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Nie ma pora\u017cek, s\u0105 tylko informacje zwrotne.<\/b>Nie oznacza to, \u017ce nie mo\u017cna dzia\u0142a\u0107 nieskutecznie. Mo\u017cna, jednocze\u015bnie ta nieskuteczno\u015b\u0107 stanowi po prostu informacje na przysz\u0142o\u015b\u0107 o tym, czego nie nale\u017cy robi\u0107. Zamiast rozwleka\u0107 si\u0119 nad przesz\u0142o\u015bci\u0105 mo\u017cna si\u0119 skupi\u0107 na znajdowaniu skutecznych rozwi\u0105za\u0144.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ludzie dysponuj\u0105 wszystkimi zasobami, kt\u00f3rych potrzebuj\u0105, aby wprowadzi\u0107 w swoim \u017cyciu zmiany.<\/b><b> <\/b>Nie ma ludzi &#8216;chorych&#8217; ani &#8216;zepsutych&#8217; (pomijaj\u0105c nieliczne przypadki fizycznego uszkodzenia uk\u0142adu nerwowego). S\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy nie mieli okazji nauczy\u0107 si\u0119 okre\u015blonej umiej\u0119tno\u015bci, albo nauczyli si\u0119 czego\u015b nowego, ale jeszcze nie nauczyli si\u0119 jak to kontrolowa\u0107. <\/li>\n<\/ul>\n<p align=\"justify\">\n<b>S\u0142abe strony NLP<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nTym, co mo\u017ce zniech\u0119ci\u0107 niekt\u00f3re osoby do NLP, jest niewielka ilo\u015b\u0107 bada\u0144 naukowych na temat tej metody. W ostatnich latach pojawia si\u0119 coraz wi\u0119cej organizacji prowadz\u0105cych badania na ten temat, a NLPt jest uznawane przez wszystkie europejskie stowarzyszenia psychoterapeutyczne. Przez wiele lat skuteczno\u015b\u0107 tych metod testowana by\u0142a jednak przede wszystkim w praktyce, bez wsparcia ze strony \u015brodowisk naukowych. Jednocze\u015bnie, sama struktura modelu NLP, po\u015bwi\u0119caj\u0105cego tak du\u017co uwagi indywidualno\u015bci prze\u017cy\u0107 ka\u017cdej osoby, sprawia \u017ce trudno stworzy\u0107 zestandaryzowany spos\u00f3b badania tej metody. O tym, czy metoda ta nadaje si\u0119 w\u0142a\u015bnie dla nas, musimy wi\u0119c zdecydowa\u0107 sami, kieruj\u0105c si\u0119 w\u0142asnym do\u015bwiadczeniem i potrzebami.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nArtur Kr\u00f3l\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\ncoach NLP i rozwoju osobistego,\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nfirmy ChangeMakers,\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nwww.krolartur.com\n<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Metoda ta chce dzi\u015b pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 dawniej mia\u0142 spe\u0142nia\u0107 przyjaciel czy rodzina. Chce pom\u00f3c zmienia\u0107 nasze \u017cycie, a zw\u0142aszcza radzi\u0107 sobie z tym, co jest dla nas przeszkod\u0105. Potrafi du\u017co \u0142atwiej wskaza\u0107 elementy, kt\u00f3rych zmiana przyniesie najlepsze efekty.<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nZ NLP korzystaj\u0105 ostatnimi czasy wszyscy. Nie tylko osoby zmagaj\u0105ce si\u0119 z problemami natury psychologicznej, tak\u017ce ka\u017cdy, kto my\u015bli o samorozwoju. Tak wi\u0119c nie powinno nas dziwi\u0107, \u017ce ludzie sukcesu, menad\u017cerowie, kierownicy, pracownicy wielkich korporacji czy urz\u0119d\u00f3w prze\u017cywaj\u0105cy okres wypalenia, chc\u0105cy zmieni\u0107 co\u015b w swoim \u017cyciu lub nauczy\u0107 si\u0119 czego\u015b nowego, (na przyk\u0142ad przemawiania do wielkiego audytoriom), lecz r\u00f3wnie\u017c nie\u015bmiali nastolatkowie prze\u017cywaj\u0105cy trudny okres i ich rodzice oraz kobiety i m\u0119\u017cczy\u017ani nieszcz\u0119\u015bliwie zakochani pojawiaj\u0105 si\u0119 ka\u017cdego dnia w gabinetach trener\u00f3w NLP, by szuka\u0107 pomocy w rozwi\u0105zaniu swych bie\u017c\u0105cych problem\u00f3w. NLP pe\u0142ni\u0107 chce dzi\u015b funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 dawniej mia\u0142 spe\u0142nia\u0107 przyjaciel czy rodzina: chce pom\u00f3c zmienia\u0107 nasze \u017cycie, a zw\u0142aszcza radzi\u0107 sobie z tym, co jest dla nas przeszkod\u0105. Zamierzenia s\u0105 bardzo ambitne: chodzi o poradzenie sobie z fobiami, stresem, bezsenno\u015bci\u0105, j\u0105kaniem si\u0119, a nawet alergi\u0105. Chodzi te\u017c o nauczenie si\u0119 wielu nowych umiej\u0119tno\u015bci o rozszerzeniu swoich umiej\u0119tno\u015bci.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nCzy nie brzmi to zbyt dobrze? Zdania s\u0105 podzielone. Niemniej popularno\u015b\u0107 NLP mo\u017ce sugerowa\u0107, \u017ce ?co\u015b w tym jest&quot;. Wiele os\u00f3b twierdzi, \u017ce ta metoda im pomog\u0142a. Poza tym by\u0142a kr\u00f3tka. Czym jednak jest w istocie NLP?\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>\u017bycie mo\u017cna zmieni\u0107<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Programowanie Neurolingwistyczne (NLP)<\/b> powsta\u0142o w latach 70-tych XX wieku. Za tw\u00f3rc\u00f3w tej szko\u0142y zmiany osobistej uwa\u017ca si\u0119 <b>Richarda Bandlera<\/b> i <b>Johna Grindera.<\/b> U podstaw ich my\u015blenia, z kt\u00f3rego powsta\u0142o NLP, tkwi za\u0142o\u017cenie, \u017ce ka\u017cde zachowanie posiada pewn\u0105, okre\u015blon\u0105 struktur\u0119. Struktura ta obejmuje zar\u00f3wno zewn\u0119trzne, mo\u017cliwe do zaobserwowania zachowanie, jak i wszystkie subiektywne do\u015bwiadczenia danej osoby: wyobra\u017cenia, przekonania, itp. Je\u015bli uda nam si\u0119 j\u0105 pozna\u0107 (<i>modelowa\u0107<\/i>), mo\u017cemy roz\u0142o\u017cy\u0107 j\u0105 na kolejne kroki i nauczy\u0107 jej inn\u0105 osob\u0119 (oczywi\u015bcie z pewnymi ograniczeniami). Co wi\u0119cej &#8211; mo\u017cna na t\u0119 struktur\u0119 wp\u0142ywa\u0107 i modyfikowa\u0107 na dowolnym z etap\u00f3w, umo\u017cliwiaj\u0105c osi\u0105gni\u0119cie innych wynik\u00f3w. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c zmieni\u0107 tre\u015b\u0107, kt\u00f3rej dotyczy obserwowane zachowanie, przenosz\u0105c struktur\u0119 z jednej umiej\u0119tno\u015bci na inn\u0105.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nW oparciu o to za\u0142o\u017cenie, <b>Bandler i Grinder,<\/b> a p\u00f3\u017aniej r\u00f3wnie\u017c ich uczniowie, zacz\u0119li modelowa\u0107 osoby, kt\u00f3re wykaza\u0142y si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 skuteczno\u015bci\u0105 w swojej pracy. Wybrano do tego wybitnych terapeut\u00f3w, <b>Fritza Perlsa<\/b> (<i>tw\u00f3rca terapii Gestalt<\/i>), doktora <b>Miltona Ericksona<\/b> (<i>hipnoterapeuta, na podstawie jego pracy powsta\u0142a psychoterapia Ericksonowska<\/i>) oraz <b>Virgini\u0119 Satir<\/b> (<i>tw\u00f3rczyni terapii rodzinnej<\/i>). Od tego czasu modelowano (czyli poznawano struktur\u0119) oraz wykorzystywano zmodelowane umiej\u0119tno\u015bci do poprawiania wynik\u00f3w innych os\u00f3b w praktycznie ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia. By\u0142o to mo\u017cliwe dzi\u0119ki skupieniu na poznaniu praktycznej struktury okre\u015blonych umiej\u0119tno\u015bci, zamiast na budowie teoretycznego modelu wiedzy.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Jak robi\u0105 to terapeuci<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nProces modelowania wykorzystywany jest przez praktyk\u00f3w NLP zar\u00f3wno w pracy z klientem w czasie coachingu, jak r\u00f3wnie\u017c pracy z pacjentem podczas terapii (w tym wypadku wykorzystuje si\u0119 NLPt, psychoterapi\u0119 opart\u0105 o NLP). Praktyk NLP wykorzystuje modelowanie do poznania struktury, przy u\u017cyciu kt\u00f3rej klient ?tworzy&quot; sw\u00f3j problem. Jego celem jest pom\u00f3c w zmianie tej struktury. Dlatego dobry coach lub terapeuta powinien potrafi\u0107 s\u0142ucha\u0107 i zadawa\u0107 odpowiednie pytania, a tak\u017ce obserwowa\u0107 klienta i dostrzega\u0107 niewerbalne sygna\u0142y wskazuj\u0105ce na procesy zachodz\u0105ce w jego g\u0142owie (np. przy\u015bpieszony oddech lub zmiana akcentowania w wypowiedzi). Nie bez przyczyny Richard Bandler stwierdzi\u0142: ?NLP to 98 proc. obserwacji i 2 proc. dzia\u0142ania&quot;.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nW NLP chodzi wi\u0119c o to, by nauczy\u0107 si\u0119 sposobu, w jaki klient tworzy sw\u00f3j problem. Dzi\u0119ki temu, jak twierdz\u0105 zwolennicy NLP, praktyk u\u017cywaj\u0105cy NLP potrafi du\u017co \u0142atwiej wskaza\u0107 na obszar, kt\u00f3rego zmiana przyniesie najlepszy efekt, a tak\u017ce przedstawi\u0107 dok\u0142adny spos\u00f3b przeprowadzenia tej zmiany.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nJak by\u0142o powiedziane, praktycy NLP nie zajmuj\u0105 si\u0119 jednak jedynie analiz\u0105. Metoda ta zawiera r\u00f3wnie\u017c ca\u0142y zestaw narz\u0119dzi zmiany, kt\u00f3re stosuje si\u0119 w kontakcie z klientem. Narz\u0119dzia te maj\u0105 usprawnia\u0107 ca\u0142y proces zmiany. S\u0105 one oparte na popularnych sposobach odbierania i interpretowania \u015bwiata przez ludzi.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nPrzyk\u0142adem takiego narz\u0119dzia jest tzw. Metamodel. Pozwala on dostrzega\u0107 r\u00f3\u017cne uproszczenia i uog\u00f3lnienia, kt\u00f3re wszyscy stosujemy w naszym rozumowaniu i postrzeganiu \u015bwiata. Uproszczenia te s\u0105 zwykle bardzo przydatne, dzi\u0119ki nim wiemy na przyk\u0142ad, \u017ce je\u015bli raz si\u0119 oparzyli\u015bmy dotykaj\u0105c ognia, to prawdopodobnie zdarzy si\u0119 tak zawsze. Niekiedy potrafi\u0105 one jednak prowadzi\u0107 do szkodliwych i ograniczaj\u0105cych przekona\u0144 wobec siebie i innych, np. ?Nic mi si\u0119 nie udaje,&quot; czy ?Ka\u017cdy bogaty to z\u0142odziej&quot;. Metamodel umo\u017cliwia \u0142atwiejsze dostrze\u017cenie takich szkodliwych uog\u00f3lnie\u0144 i znacz\u0105co u\u0142atwia ich zmian\u0119. Znaj\u0105c struktur\u0119 powstawania takich uproszcze\u0144, du\u017co \u0142atwo doprowadzi\u0107 rozm\u00f3wc\u0119 do zdrowszych przekona\u0144 odno\u015bnie rzeczywisto\u015bci i bardziej realnego spogl\u0105dania na \u015bwiat. Na przyk\u0142ad ?Nic mi si\u0119 nie udaje&quot; zostaje doprecyzowane do ?sp\u00f3\u017ani\u0142em si\u0119 dwie godziny z projektem w pracy&quot;. Z kolei du\u017co \u0142atwiej zaplanowa\u0107, jak w przysz\u0142o\u015bci zaradzi\u0107 op\u00f3\u017anieniu w oddaniu projektu, ni\u017c znale\u017a\u0107 praktyczne rozwi\u0105zanie problemu ?Nic mi si\u0119 nie udaje&quot;.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nNarz\u0119dzia powinny by\u0107 jednak zindywidualizowane do sytuacji klienta. Inaczej staj\u0105 si\u0119 nic nie wnosz\u0105cymi schematami, ca\u0142kowicie obcymi osobie, kt\u00f3rej chcemy pom\u00f3c.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Wa\u017cne zasady stosowane w NLP<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<b>Warto przytoczy\u0107 kilka przydatnych perspektywy, z kt\u00f3rych korzystaj\u0105 praktycy NLP przy pracy z klientami oraz spos\u00f3b w jaki dzi\u0119ki tym perspektywom radz\u0105 sobie z ich problemami. Ot\u00f3\u017c zak\u0142adaj\u0105 oni m.in., \u017ce:<\/b> <b><\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<ul>\n<li><b>Za ka\u017cdym zachowaniem danej osoby stoi pozytywna intencja.<\/b> Nie znaczy to, \u017ce ka\u017cde zachowanie jest dobre albo skuteczne &#8211; ale ka\u017cde z nich ma na celu co\u015b dobrego. Ludzie dokonuj\u0105 najlepszych mo\u017cliwych wybor\u00f3w spo\u015br\u00f3d mo\u017cliwo\u015bci, jakie postrzegaj\u0105. Gdy dostrze\u017ce si\u0119 ow\u0105 intencj\u0119, mo\u017cna pokaza\u0107 osobie lepsze sposoby na jej spe\u0142nienie oraz wi\u0119kszy zakres mo\u017cliwo\u015bci jej dzia\u0142ania. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ka\u017cdy posiada w\u0142asn\u0105 map\u0119, cho\u0107 nie opisuje ona terytorium.<\/b>Ka\u017cda osoba ma swoje w\u0142asne spojrzenie na rzeczywisto\u015b\u0107. Mapa nie tyle jest prawdziwa, co jest po prostu jednym z wielu innych spojrze\u0144 (map) na rzeczywisto\u015b\u0107. Mapy nie s\u0105 wi\u0119c obiektywnie lepsze, ani gorsze od innych, cho\u0107 oczywi\u015bcie mog\u0105 by\u0107 bardziej lub mniej szczeg\u00f3\u0142owe lub obejmowa\u0107 mniejszy lub wi\u0119kszy obszar. Ostatecznie, jednak, map\u0119 ocenia si\u0119 przede wszystkim po tym, czy pozwala doj\u015b\u0107 do celu, do kt\u00f3rego w\u0142a\u015bciciel mapy chce doj\u015b\u0107. Dlatego jednym z zada\u0144 praktyk\u00f3w NLP jest wzbogacanie map klient\u00f3w w taki spos\u00f3b, by lepiej prowadzi\u0142y ich do wybranych przez nich cel\u00f3w. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ka\u017cde zachowanie jest komunikacj\u0105, a sensem komunikatu jest uzyskana reakcja.<\/b> Zak\u0142ada si\u0119, \u017ce faktycznym znaczeniem ka\u017cdego przekazu jest reakcja, kt\u00f3r\u0105 wywo\u0142uje przekaz, a nie pragnienia i oczekiwania komunikatora. Dlatego je\u015bli przekaz nie jest, z punktu widzenia komunikatora, odbierany odpowiednio, w taki spos\u00f3b, w jaki on by sobie \u017cyczy\u0142, nale\u017cy zmieni\u0107 przekaz na skuteczniejszy. Je\u015bli przekaz nie zosta\u0142 przyj\u0119ty tak, jak oczekiwa\u0142 tego komunikator, nie jest to win\u0105 odbiorcy, a jedynie niedostosowania przekazu do zak\u0142adanego celu. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Gdy to, co robisz, nie dzia\u0142a, zr\u00f3b co\u015b innego.<\/b> Up\u00f3r i wytrwa\u0142e d\u0105\u017cenie do celu jest wa\u017cne, jednocze\u015bnie, je\u015bli co\u015b nie zadzia\u0142a\u0142o kilka razy, to identyczne podej\u015bcie do problemu po raz kolejny r\u00f3wnie\u017c prawdopodobnie nie przyniesie rezultatu. Potrzebna jest pewna zmiana zachowania. <\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Nie ma pora\u017cek, s\u0105 tylko informacje zwrotne.<\/b>Nie oznacza to, \u017ce nie mo\u017cna dzia\u0142a\u0107 nieskutecznie. Mo\u017cna, jednocze\u015bnie ta nieskuteczno\u015b\u0107 stanowi po prostu informacje na przysz\u0142o\u015b\u0107 o tym, czego nie nale\u017cy robi\u0107. Zamiast rozwleka\u0107 si\u0119 nad przesz\u0142o\u015bci\u0105 mo\u017cna si\u0119 skupi\u0107 na znajdowaniu skutecznych rozwi\u0105za\u0144.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li><b>Ludzie dysponuj\u0105 wszystkimi zasobami, kt\u00f3rych potrzebuj\u0105, aby wprowadzi\u0107 w swoim \u017cyciu zmiany.<\/b><b> <\/b>Nie ma ludzi &#8216;chorych&#8217; ani &#8216;zepsutych&#8217; (pomijaj\u0105c nieliczne przypadki fizycznego uszkodzenia uk\u0142adu nerwowego). S\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy nie mieli okazji nauczy\u0107 si\u0119 okre\u015blonej umiej\u0119tno\u015bci, albo nauczyli si\u0119 czego\u015b nowego, ale jeszcze nie nauczyli si\u0119 jak to kontrolowa\u0107. <\/li>\n<\/ul>\n<p align=\"justify\">\n<b>S\u0142abe strony NLP<\/b>\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nTym, co mo\u017ce zniech\u0119ci\u0107 niekt\u00f3re osoby do NLP, jest niewielka ilo\u015b\u0107 bada\u0144 naukowych na temat tej metody. W ostatnich latach pojawia si\u0119 coraz wi\u0119cej organizacji prowadz\u0105cych badania na ten temat, a NLPt jest uznawane przez wszystkie europejskie stowarzyszenia psychoterapeutyczne. Przez wiele lat skuteczno\u015b\u0107 tych metod testowana by\u0142a jednak przede wszystkim w praktyce, bez wsparcia ze strony \u015brodowisk naukowych. Jednocze\u015bnie, sama struktura modelu NLP, po\u015bwi\u0119caj\u0105cego tak du\u017co uwagi indywidualno\u015bci prze\u017cy\u0107 ka\u017cdej osoby, sprawia \u017ce trudno stworzy\u0107 zestandaryzowany spos\u00f3b badania tej metody. O tym, czy metoda ta nadaje si\u0119 w\u0142a\u015bnie dla nas, musimy wi\u0119c zdecydowa\u0107 sami, kieruj\u0105c si\u0119 w\u0142asnym do\u015bwiadczeniem i potrzebami.\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\n&nbsp;\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nArtur Kr\u00f3l\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\ncoach NLP i rozwoju osobistego,\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nfirmy ChangeMakers,\n<\/p>\n<p align=\"justify\">\nwww.krolartur.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Metoda ta chce dzi\u015b pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 dawniej mia\u0142 spe\u0142nia\u0107 przyjaciel czy rodzina. Chce pom\u00f3c zmienia\u0107 nasze \u017cycie, a zw\u0142aszcza radzi\u0107 sobie z tym, co jest dla nas przeszkod\u0105. Potrafi du\u017co \u0142atwiej wskaza\u0107 elementy, kt\u00f3rych zmiana przyniesie najlepsze efekty. Z NLP korzystaj\u0105 ostatnimi czasy wszyscy. Nie tylko osoby zmagaj\u0105ce si\u0119 z problemami natury psychologicznej, tak\u017ce [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-326","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/326","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=326"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/326\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=326"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}