{"id":296,"date":"2008-08-25T16:32:48","date_gmt":"2008-08-25T14:32:48","guid":{"rendered":"https:\/\/arturszpilka.pl\/?p=296"},"modified":"2009-01-06T00:52:16","modified_gmt":"2009-01-05T23:52:16","slug":"1274-celiakia-choroba-trzewna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/arturszpilka.pl\/?p=296","title":{"rendered":"Celiakia. Choroba trzewna."},"content":{"rendered":"<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Najcz\u0119\u015bciej wykrywa si\u0119 j\u0105 mi\u0119dzy 9 a 24 miesi\u0105cem \u017cycia dziecka, lecz mo\u017ce dotyczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c doros\u0142ych.<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Autor: <b>Marta Kielak, <\/b><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p><b>licencjonowany dietetyk<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Celiakia jest chorob\u0105 trzewn\u0105, polegaj\u0105c\u0105 na nietolerancji glutenu. Ten zwi\u0105zek bia\u0142kowy wyst\u0119puje w zbo\u017cach, a jego frakcje (gliadyna, sekalina, avenina, hordeina) powoduj\u0105 zniszczenie kosmk\u00f3w jelitowych. Gluten jest bia\u0142kiem zawartym w pszenicy, owsie, j\u0119czmieniu, \u017cycie, orkiszu i pszen\u017cycie. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Wyr\u00f3\u017cniamy trzy typy celiakii: jawn\u0105, niem\u0105 i ukryt\u0105. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one mi\u0119dzy sob\u0105 objawami choroby. <\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p>[[OPENX]]\u00a0<\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Jawna<\/b> (pe\u0142noobjawowa), w kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wnymi objawami s\u0105: <\/p>\n<ul class=\"unIndentedList\">\n<li>zahamowanie wzrostu i masy cia\u0142a, <\/li>\n<li>przewlek\u0142a biegunka, <\/li>\n<li>zmiany w zachowaniu, <\/li>\n<li>wzd\u0119ty brzuch.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Ukryta<\/b> (utajona, zwana te\u017c latentn\u0105) <\/p>\n<p style=\"font-size: 12px\">\n<p>Ta posta\u0107 celiakii objawia si\u0119 obecno\u015bci\u0105 przeciwcia\u0142 (IgAEmA), ale kosmki jelitowe s\u0105 w nienaruszonym stanie. Nale\u017cy monitorowa\u0107 post\u0119py choroby, gdy\u017c mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym momencie. <\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Niema<\/b> (ubogoobjawowa) <\/p>\n<p>Wyst\u0119puje 7 razy cz\u0119\u015bciej ni\u017c jawna. Zmiany chorobowe dotycz\u0105 g\u0142\u00f3wnie jelita cienkiego. Niestety jest trudna do wykrycia, gdy\u017c daje niespecyficzne objawy i jest mylona z innymi schorzeniami. W jej przypadku mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107: <\/p>\n<ul type=\"disc\">\n<li>niedokrwisto\u015b\u0107 z niedoboru \u017celaza,<\/li>\n<li>wczesna osteoporoza, b\u00f3le ko\u015bci i staw\u00f3w,<\/li>\n<li>podwy\u017cszony poziom cholesterolu,<\/li>\n<li>afty i wrzodziej\u0105ce zapalenia jamy ustnej,<\/li>\n<li>niedorozw\u00f3j szkliwa z\u0119bowego, <\/li>\n<li>zaburzenia neurologiczne, m.in. uporczywe b\u00f3le g\u0142owy, <\/li>\n<li>poronienia, problemy z p\u0142odno\u015bci\u0105. <\/li>\n<\/ul>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Pe\u0142ne zdiagnozowanie choroby wymaga jednak bada\u0144 diagnostycznych. W tym celu przeprowadza si\u0119: <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ol type=\"1\">\n<li>Biopsj\u0119 jelita w celu sprawdzenia stopnia zaniku kosmk\u00f3w jelitowych<\/li>\n<li>Pobranie krwi \u017cylnej dla stwierdzenia obecno\u015bci przeciwcia\u0142 (IgAEmA i IgGEmA) <\/li>\n<li>Obserwuje si\u0119 ust\u0105pienie objaw\u00f3w po wprowadzeniu diety bezglutenowej.<\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Chocia\u017c najcz\u0119\u015bciej stwierdza si\u0119 j\u0105 we wczesnym dzieci\u0144stwie, czasem celiakia ujawnia si\u0119 dopiero mi\u0119dzy 40 a 70 rokiem \u017cycia. U m\u0119\u017cczyzn pojawia si\u0119 wtedy: osteoporoza, niedokrwisto\u015b\u0107, biegunki, zaparcia lub inne choroby o pod\u0142o\u017cu autoimmunologicznym. U kobiet natomiast mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 brak miesi\u0105czki, nawracaj\u0105ce afty, depresja lub obni\u017cenie nastroju.<b><\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Przyczyny<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Istnieje kilka teorii dotycz\u0105cych przyczyn celiakii. Obecnie trudno jednoznacznie okre\u015bli\u0107, kt\u00f3ra z nich w\u0142a\u015bciwie opisuje przyczyny wyst\u0105pienia tej choroby. Twierdzi si\u0119, \u017ce przyczyn\u0105 mo\u017ce by\u0107: <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>brak enzymu rozk\u0142adaj\u0105cego gluten w jelitach,<\/li>\n<li>reakcja alergiczna na gluten,<\/li>\n<li>nieprawid\u0142owa budowa kosmk\u00f3w jelitowych,<\/li>\n<li>wirus.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Leczenie<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Najwa\u017cniejszym elementem leczenia jest prawid\u0142owo skonstruowana dieta. Podstawow\u0105 zasad\u0105 tej diety jest wykluczenie ze spo\u017cycia pszenicy, j\u0119czmienia, owsa i \u017cyta. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c przetwor\u00f3w i produkt\u00f3w spo\u017cywczych zawieraj\u0105cych dodatek tych zb\u00f3\u017c. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Zabronione s\u0105 w diecie:<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>pszenica, m\u0105ka pszenna, otr\u0119by pszenne, kasza manna, bu\u0142ka tarta,<\/li>\n<li>\u017cyto, m\u0105ka \u017cytnia,<\/li>\n<li>owies, p\u0142atki owsiane, kasza owsiana,<\/li>\n<li>j\u0119czmie\u0144, kasza j\u0119czmienna (p\u0119czak, per\u0142owa, \u0142amana), s\u0142\u00f3d j\u0119czmienny,<\/li>\n<li>kamut,<\/li>\n<li>kus &#8211; kus,<\/li>\n<li>kawa zbo\u017cowa,<\/li>\n<li>piwo, whiskey,<\/li>\n<li>czekolada, guma do \u017cucia.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Dozwolone:<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>ry\u017c (r\u00f3wnie\u017c dziki), komosa ry\u017cowa, <b>m\u0105ka i skrobia ry\u017cowa, p\u0142atki ry\u017cowe,<\/b><\/li>\n<li>kukurydza, <b>skrobia i m\u0105ka kukurydziana, <\/b><\/li>\n<li><b>popcorn,<\/b><\/li>\n<li>gryka<b>, m\u0105ka<\/b> i kasza gryczana, <\/li>\n<li>ziemniaki, m\u0105ka i skrobia ziemniaczana,<\/li>\n<li>proso, <b>m\u0105ka <\/b>i kasza jaglana,<\/li>\n<li>sezam, soja, amarantus,<\/li>\n<li>sago,<\/li>\n<li>tapioka, <b>m\u0105ka tapiokowa,<\/b><\/li>\n<li>maniok, <b>m\u0105ka maniokowa,<\/b><\/li>\n<li>kasztany jadalne, <b>m\u0105ka kasztanowa.<\/b><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p><b><\/b><\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Uwaga!<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Wyt\u0142uszczone produkty mog\u0105 by\u0107 zanieczyszczone glutenem, dlatego s\u0105 warunkowo dozwolone. Nie s\u0105 oznaczone na opakowaniu jako bezglutenowe. <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Nieprzestrzeganie powy\u017cej przedstawionych zalece\u0144 \u017cywieniowych mo\u017ce prowadzi\u0107 do ci\u0119\u017ckiego niedo\u017cywienia i powik\u0142a\u0144 og\u00f3lnoustrojowych. Ograniczone przyswajanie wapnia w jelicie cienkim daje objawy wczesnej osteoporozy, natomiast niedob\u00f3r \u017celaza skutkuje ci\u0119\u017ck\u0105 anemi\u0105. Innym gro\u017anym powik\u0142aniem tej choroby mo\u017ce by\u0107 nowotw\u00f3r jelita cienkiego. Mo\u017cliwe s\u0105 te\u017c zaburzenia pracy w\u0105troby i nerek <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Osoby chore na celiaki\u0119 powinny zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na produkty i gotowe dania, kt\u00f3re mog\u0105 zawiera\u0107 dodatek glutenu, np. gotowe sosy obiadowe, konserwy rybne, podroby, makarony czy nabia\u0142. Powinny one dok\u0142adnie czyta\u0107 sk\u0142ad produkt\u00f3w spo\u017cywczych na etykietach i nie spo\u017cywa\u0107 produkt\u00f3w nieznanego lub w\u0105tpliwego pochodzenia. Niebezpieczne jest spo\u017cywanie posi\u0142k\u00f3w w restauracjach, sto\u0142\u00f3wkach, barach szybkiej obs\u0142ugi. <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Jednocze\u015bnie na rynku jest wiele produkt\u00f3w bezpiecznych i ca\u0142kowicie wolnych od glutenu. Opatrzone s\u0105 one mi\u0119dzynarodowym symbolem przekre\u015blonego k\u0142osa lub has\u0142em ?produkt bezglutenowy &#8211; gluten free&quot;. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Warto wiedzie\u0107, \u017ce u niemowl\u0105t i dzieci chorych na celiaki\u0119 mo\u017cne pojawi\u0107 si\u0119 tak\u017ce nietolerancja laktozy i alergia na bia\u0142ko mleka krowiego. Stosuje si\u0119 w\u00f3wczas mieszanki bezglutenowe i bezmleczne takie jak ProSobee, Pregestimil, Nutramigen i Isomil. <\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Najcz\u0119\u015bciej wykrywa si\u0119 j\u0105 mi\u0119dzy 9 a 24 miesi\u0105cem \u017cycia dziecka, lecz mo\u017ce dotyczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c doros\u0142ych.<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Autor: <b>Marta Kielak, <\/b><\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p><b>licencjonowany dietetyk<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Celiakia jest chorob\u0105 trzewn\u0105, polegaj\u0105c\u0105 na nietolerancji glutenu. Ten zwi\u0105zek bia\u0142kowy wyst\u0119puje w zbo\u017cach, a jego frakcje (gliadyna, sekalina, avenina, hordeina) powoduj\u0105 zniszczenie kosmk\u00f3w jelitowych. Gluten jest bia\u0142kiem zawartym w pszenicy, owsie, j\u0119czmieniu, \u017cycie, orkiszu i pszen\u017cycie. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Wyr\u00f3\u017cniamy trzy typy celiakii: jawn\u0105, niem\u0105 i ukryt\u0105. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one mi\u0119dzy sob\u0105 objawami choroby. <\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p>[[OPENX]]\u00a0<\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Jawna<\/b> (pe\u0142noobjawowa), w kt\u00f3rej g\u0142\u00f3wnymi objawami s\u0105: <\/p>\n<ul class=\"unIndentedList\">\n<li>zahamowanie wzrostu i masy cia\u0142a, <\/li>\n<li>przewlek\u0142a biegunka, <\/li>\n<li>zmiany w zachowaniu, <\/li>\n<li>wzd\u0119ty brzuch.<\/li>\n<\/ul>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Ukryta<\/b> (utajona, zwana te\u017c latentn\u0105) <\/p>\n<p style=\"font-size: 12px\">\n<p>Ta posta\u0107 celiakii objawia si\u0119 obecno\u015bci\u0105 przeciwcia\u0142 (IgAEmA), ale kosmki jelitowe s\u0105 w nienaruszonym stanie. Nale\u017cy monitorowa\u0107 post\u0119py choroby, gdy\u017c mo\u017ce rozwin\u0105\u0107 si\u0119 w ka\u017cdym momencie. <\/p>\n<p style=\"font-size: 16px\">\n<p><b>Niema<\/b> (ubogoobjawowa) <\/p>\n<p>Wyst\u0119puje 7 razy cz\u0119\u015bciej ni\u017c jawna. Zmiany chorobowe dotycz\u0105 g\u0142\u00f3wnie jelita cienkiego. Niestety jest trudna do wykrycia, gdy\u017c daje niespecyficzne objawy i jest mylona z innymi schorzeniami. W jej przypadku mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107: <\/p>\n<ul type=\"disc\">\n<li>niedokrwisto\u015b\u0107 z niedoboru \u017celaza,<\/li>\n<li>wczesna osteoporoza, b\u00f3le ko\u015bci i staw\u00f3w,<\/li>\n<li>podwy\u017cszony poziom cholesterolu,<\/li>\n<li>afty i wrzodziej\u0105ce zapalenia jamy ustnej,<\/li>\n<li>niedorozw\u00f3j szkliwa z\u0119bowego, <\/li>\n<li>zaburzenia neurologiczne, m.in. uporczywe b\u00f3le g\u0142owy, <\/li>\n<li>poronienia, problemy z p\u0142odno\u015bci\u0105. <\/li>\n<\/ul>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Pe\u0142ne zdiagnozowanie choroby wymaga jednak bada\u0144 diagnostycznych. W tym celu przeprowadza si\u0119: <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ol type=\"1\">\n<li>Biopsj\u0119 jelita w celu sprawdzenia stopnia zaniku kosmk\u00f3w jelitowych<\/li>\n<li>Pobranie krwi \u017cylnej dla stwierdzenia obecno\u015bci przeciwcia\u0142 (IgAEmA i IgGEmA) <\/li>\n<li>Obserwuje si\u0119 ust\u0105pienie objaw\u00f3w po wprowadzeniu diety bezglutenowej.<\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Chocia\u017c najcz\u0119\u015bciej stwierdza si\u0119 j\u0105 we wczesnym dzieci\u0144stwie, czasem celiakia ujawnia si\u0119 dopiero mi\u0119dzy 40 a 70 rokiem \u017cycia. U m\u0119\u017cczyzn pojawia si\u0119 wtedy: osteoporoza, niedokrwisto\u015b\u0107, biegunki, zaparcia lub inne choroby o pod\u0142o\u017cu autoimmunologicznym. U kobiet natomiast mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 brak miesi\u0105czki, nawracaj\u0105ce afty, depresja lub obni\u017cenie nastroju.<b><\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Przyczyny<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Istnieje kilka teorii dotycz\u0105cych przyczyn celiakii. Obecnie trudno jednoznacznie okre\u015bli\u0107, kt\u00f3ra z nich w\u0142a\u015bciwie opisuje przyczyny wyst\u0105pienia tej choroby. Twierdzi si\u0119, \u017ce przyczyn\u0105 mo\u017ce by\u0107: <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>brak enzymu rozk\u0142adaj\u0105cego gluten w jelitach,<\/li>\n<li>reakcja alergiczna na gluten,<\/li>\n<li>nieprawid\u0142owa budowa kosmk\u00f3w jelitowych,<\/li>\n<li>wirus.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Leczenie<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Najwa\u017cniejszym elementem leczenia jest prawid\u0142owo skonstruowana dieta. Podstawow\u0105 zasad\u0105 tej diety jest wykluczenie ze spo\u017cycia pszenicy, j\u0119czmienia, owsa i \u017cyta. Dotyczy to r\u00f3wnie\u017c przetwor\u00f3w i produkt\u00f3w spo\u017cywczych zawieraj\u0105cych dodatek tych zb\u00f3\u017c. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Zabronione s\u0105 w diecie:<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>pszenica, m\u0105ka pszenna, otr\u0119by pszenne, kasza manna, bu\u0142ka tarta,<\/li>\n<li>\u017cyto, m\u0105ka \u017cytnia,<\/li>\n<li>owies, p\u0142atki owsiane, kasza owsiana,<\/li>\n<li>j\u0119czmie\u0144, kasza j\u0119czmienna (p\u0119czak, per\u0142owa, \u0142amana), s\u0142\u00f3d j\u0119czmienny,<\/li>\n<li>kamut,<\/li>\n<li>kus &#8211; kus,<\/li>\n<li>kawa zbo\u017cowa,<\/li>\n<li>piwo, whiskey,<\/li>\n<li>czekolada, guma do \u017cucia.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p><b style=\"font-size: 16px\">Dozwolone:<\/b> <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<ul type=\"disc\">\n<li>ry\u017c (r\u00f3wnie\u017c dziki), komosa ry\u017cowa, <b>m\u0105ka i skrobia ry\u017cowa, p\u0142atki ry\u017cowe,<\/b><\/li>\n<li>kukurydza, <b>skrobia i m\u0105ka kukurydziana, <\/b><\/li>\n<li><b>popcorn,<\/b><\/li>\n<li>gryka<b>, m\u0105ka<\/b> i kasza gryczana, <\/li>\n<li>ziemniaki, m\u0105ka i skrobia ziemniaczana,<\/li>\n<li>proso, <b>m\u0105ka <\/b>i kasza jaglana,<\/li>\n<li>sezam, soja, amarantus,<\/li>\n<li>sago,<\/li>\n<li>tapioka, <b>m\u0105ka tapiokowa,<\/b><\/li>\n<li>maniok, <b>m\u0105ka maniokowa,<\/b><\/li>\n<li>kasztany jadalne, <b>m\u0105ka kasztanowa.<\/b><\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p><b><\/b><\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p style=\"font-size: 16px\" align=\"justify\">\n<p><b>Uwaga!<\/b> <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Wyt\u0142uszczone produkty mog\u0105 by\u0107 zanieczyszczone glutenem, dlatego s\u0105 warunkowo dozwolone. Nie s\u0105 oznaczone na opakowaniu jako bezglutenowe. <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Nieprzestrzeganie powy\u017cej przedstawionych zalece\u0144 \u017cywieniowych mo\u017ce prowadzi\u0107 do ci\u0119\u017ckiego niedo\u017cywienia i powik\u0142a\u0144 og\u00f3lnoustrojowych. Ograniczone przyswajanie wapnia w jelicie cienkim daje objawy wczesnej osteoporozy, natomiast niedob\u00f3r \u017celaza skutkuje ci\u0119\u017ck\u0105 anemi\u0105. Innym gro\u017anym powik\u0142aniem tej choroby mo\u017ce by\u0107 nowotw\u00f3r jelita cienkiego. Mo\u017cliwe s\u0105 te\u017c zaburzenia pracy w\u0105troby i nerek <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Osoby chore na celiaki\u0119 powinny zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na produkty i gotowe dania, kt\u00f3re mog\u0105 zawiera\u0107 dodatek glutenu, np. gotowe sosy obiadowe, konserwy rybne, podroby, makarony czy nabia\u0142. Powinny one dok\u0142adnie czyta\u0107 sk\u0142ad produkt\u00f3w spo\u017cywczych na etykietach i nie spo\u017cywa\u0107 produkt\u00f3w nieznanego lub w\u0105tpliwego pochodzenia. Niebezpieczne jest spo\u017cywanie posi\u0142k\u00f3w w restauracjach, sto\u0142\u00f3wkach, barach szybkiej obs\u0142ugi. <\/p>\n<div align=\"justify\">\n<\/div>\n<p align=\"justify\">\n<p>Jednocze\u015bnie na rynku jest wiele produkt\u00f3w bezpiecznych i ca\u0142kowicie wolnych od glutenu. Opatrzone s\u0105 one mi\u0119dzynarodowym symbolem przekre\u015blonego k\u0142osa lub has\u0142em ?produkt bezglutenowy &#8211; gluten free&quot;. <\/p>\n<p align=\"justify\">\n<p>Warto wiedzie\u0107, \u017ce u niemowl\u0105t i dzieci chorych na celiaki\u0119 mo\u017cne pojawi\u0107 si\u0119 tak\u017ce nietolerancja laktozy i alergia na bia\u0142ko mleka krowiego. Stosuje si\u0119 w\u00f3wczas mieszanki bezglutenowe i bezmleczne takie jak ProSobee, Pregestimil, Nutramigen i Isomil. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Najcz\u0119\u015bciej wykrywa si\u0119 j\u0105 mi\u0119dzy 9 a 24 miesi\u0105cem \u017cycia dziecka, lecz mo\u017ce dotyczy\u0107 r\u00f3wnie\u017c doros\u0142ych. &nbsp; Autor: Marta Kielak, licencjonowany dietetyk Celiakia jest chorob\u0105 trzewn\u0105, polegaj\u0105c\u0105 na nietolerancji glutenu. Ten zwi\u0105zek bia\u0142kowy wyst\u0119puje w zbo\u017cach, a jego frakcje (gliadyna, sekalina, avenina, hordeina) powoduj\u0105 zniszczenie kosmk\u00f3w jelitowych. Gluten jest bia\u0142kiem zawartym w pszenicy, owsie, j\u0119czmieniu, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-296","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/296","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=296"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/296\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=296"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=296"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/arturszpilka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=296"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}